Kozmetik hammaddede analiz sertifikası (CoA) yeterli mi?

Analiz sertifikası tedarikçinin beyanıdır. Gelen malzemenin o parti olduğunu ve sizin kabul kriterlerinizi karşıladığını karantina, numune ve ölçüm gösterir.

Analiz sertifikası (Certificate of Analysis, CoA), tedarikçinin bir hammadde partisi için yaptığı ya da yaptırdığı analizlerin sonuçlarını bildiren belgedir; kendi başına teslim edilen malzemenin o parti olduğunu ve sizin kabul kriterlerinizi karşıladığını kanıtlamaz. TİTCK'nın Kozmetik İyi Üretim Uygulamaları Kılavuzu, hammaddenin onaylı tedarikçiden alınmasını ve kabul kriterlerini karşıladığına dair belge bulundurulmasını ister, ama hammaddeyi kalite kontrol onayına kadar karantinada da tutar. CoA bu onayın girdilerinden biridir. Hangi hammaddede belgeye ek olarak bağımsız ölçüm yapılacağı ise risk temelinde verilen bir karardır.

Analiz sertifikası neyi söyler?

Tipik bir CoA'da hammaddenin adı, parti numarası, üretim ve son kullanma ya da yeniden test tarihi, ölçülen parametreler, bu parametrelerin spesifikasyon sınırları, bulunan sonuçlar ve belgeyi onaylayan kişi yer alır. Belge, tedarikçinin o partiyi kendi spesifikasyonuna göre serbest bıraktığını gösterir.

Söylediği şey bu kadardır. Hangi yöntemin kullanıldığı, analizi kimin yaptığı ve tedarikçinin spesifikasyonunun sizin ürününüzün ihtiyacıyla örtüşüp örtüşmediği belgeden her zaman okunmaz.

Mevzuat hammadde kabulünde ne ister?

Kozmetik Ürünler Yönetmeliği'nin 11'inci maddesi, kozmetik ürünlerin imalatının iyi imalat uygulamalarına uygun olmasını ister. İmalatın, referans numaraları Avrupa Birliği Resmî Gazetesi'nde yayımlanmış uyumlaştırılmış standartlara uygun olduğu durumlarda bu uygunluk varsayılır.

TİTCK, 5324 sayılı Kozmetik Kanunu, Kozmetik Ürünler Yönetmeliği ve TS ISO EN 22716 standardına dayanan Kozmetik İyi Üretim Uygulamaları Kılavuzu'nu (KDD-KLVZ-01) 18 Eylül 2026 tarihli duyuruyla güncelledi. Kılavuzun 2. revizyonu 11 Eylül 2026'da yürürlüğe girdi. Hammadde kabulüyle ilgili başlıca hükümler şunlar:

Kılavuz maddesiNe ister?
11.2.1Hammaddeler yalnızca onaylanmış tedarikçilerden alınır; kabul kriterlerini karşıladığını gösteren belgeler (teknik spesifikasyon, sertifika vb.) bulundurulur.
11.2.2Her teslimatta ambalaj bütünlüğü, ambalajın kapalı olup olmadığı, teslimat fişi ile etiket arasındaki uyum, bulaşma ve hasar belirtisi kontrol edilip kaydedilir.
11.2.3Hammadde, kalite kontrol onayı verilene kadar işaretli bir karantina bölgesinde bekletilir.
11.2.4Teslimat birden çok seriden oluşuyorsa her seri için ayrı örnek alınır.
12.1.1Kalite kontrol birimi, ürün ve malzeme kalitesinin kabul kriterlerini sağladığını ispat etmelidir.
12.2.3Numune, alındığı materyalin tüm serisini temsil edebilmelidir.
12.3.1Başlangıç maddelerinin kabul kriterlerine uygunluğu önceden belirlenmiş prosedürlere göre, uygun yöntemlerle analiz edilerek doğrulanır ve kaydedilir.
12.4.2Başlangıç maddelerinden alınan numuneler, ürünün serbest bırakılmasından itibaren en az iki yıl saklanır.

Tablodaki dil dikkat çeker: belge bulundurmak ilk adımdır, ispat yükü ise kalite kontrol birimindedir. Kılavuz her hammadde için hangi analizin yapılacağını tek tek saymaz; kabul kriterleri ve yöntemler firmanın kendi yazılı prosedürlerinde tanımlanır. Uygulamadan önce kılavuzun güncel metni TİTCK sitesinden kontrol edilmelidir.

Güvenlilik raporu hammadde hakkında ne ister?

Yönetmeliğin Ek I/B'si, kozmetik ürün güvenlilik raporunun asgari içeriğini sayar. Kısım A'nın ilk maddesi ürünün kantitatif ve kalitatif bileşimini, dördüncü maddesi ise şu bilgileri ister:

  • Madde ve karışımların saflığı.
  • Yasaklı maddelerin eser miktarda varlığında, bunların teknik olarak kaçınılmaz olduğuna dair kanıt.
  • Ambalaj materyalinin, özellikle saflık ve stabilite bakımından ilgili özellikleri.

Yönetmeliğin 20'nci maddesi de iyi imalat uygulamalarına uygun bir üretimde teknik olarak kaçınılmaz olan, safsızlıktan, imalattan, depolamadan ya da ambalajdan gelen kasıtsız yasaklı madde varlığına, ürün güvenli olduğu sürece izin verir. Hem saflık bilgisi hem "teknik olarak kaçınılmaz" kanıtı büyük ölçüde hammaddeden gelen veriye dayanır. Bu verinin ilk kaynağı çoğu zaman tedarikçinin CoA'sıdır; güvenlilik değerlendiricisi de bu belgeye ne kadar güvenilebileceğini bilmek ister.

AB'nin 1223/2009 sayılı Kozmetik Ürünler Tüzüğü'nde Ek I Kısım A'nın dördüncü maddesi aynı üç başlığı, 8'inci madde de aynı iyi imalat uygulaması yükümlülüğünü içerir.

CoA neyi kanıtlamaz?

  1. Gelen malzemenin o parti olduğunu. Belge bir partiye aittir; deponuza gelen bidonun o partiden olduğunu etiket ve kayıt söyler, içeriği ise ancak ölçüm teyit eder.
  2. Analizin nasıl yapıldığını. TİTCK'nın Kozmetik Ürünlerin Analizlerine İlişkin Kılavuzu (KÜD-KLVZ-39, Rev.02), analizlerin TS EN ISO/IEC 17025 esaslarına göre yapılmasını ve yöntem seçiminde sırasıyla Kurumun belirlediği yöntemlerin, TSE, ISO ya da CEN standartlarının, uluslararası harmonize protokollerin, laboratuvarlar arası ortak çalışmayla valide edilmiş yöntemlerin ve tek laboratuvarda valide edilmiş yöntemlerin tercih edilmesini öngörür. Tedarikçinin yönteminin bu sıranın neresinde durduğu CoA'dan çoğu zaman anlaşılmaz.
  3. Spesifikasyonun sizin ihtiyacınızı karşıladığını. Tedarikçi kendi spesifikasyonuna göre serbest bırakır. Sizin ürününüz için kritik olan bir safsızlık ya da etken madde düzeyi bu spesifikasyonda hiç yer almayabilir.
  4. Taşıma ve depolamada değişmediğini. Belge sevkiyattan önceki durumu anlatır.

Hangi durumda bağımsız ölçüm yapılmalı?

Her hammaddeyi her partide baştan analiz etmek çoğu tesis için gerçekçi değildir. Sahada izlenen yaklaşım riske göre ayrım yapmaktır. Aşağıdaki durumlarda CoA'ya ek bir ölçüm genellikle gerekçelidir:

DurumNeden
Yeni tedarikçi ya da yeni tesisBelgenin güvenilirliğine dair geçmiş kayıt yoktur.
Kaynak, menşe ya da üretim yönteminin değişmesiSafsızlık profili değişebilir; güvenlilik raporunun güncellenmesi gerekebilir.
Pazarlama iddiasını taşıyan etken maddeEtiketteki oranın dayanağı bu hammaddedir.
Yüksek değerli hammaddeİkame ya da seyreltme için ekonomik bir neden vardır.
Yasaklı ya da kısıtlı madde riski taşıyan hammadde"Teknik olarak kaçınılmaz" kanıtı istenir.
CoA ile teslimat arasında tutarsızlıkParti numarası, tarih ya da görünüm uyuşmuyordur.
Şikâyet ya da sapmaSorunun hammaddeden gelip gelmediği ayırt edilmelidir.

Ölçümün sonucu belgeyle karşılaştırılır. İkisi örtüşüyorsa tedarikçiye duyulan güven bir veriye dayanır ve sonraki partilerde ölçüm sıklığı azaltılabilir. Örtüşmüyorsa hammadde karantinada kalır ve konu tedarikçiyle kabul noktasında, ürüne geçmeden çözülür.

Saklanan numune neden önemli?

Kılavuzun 12.4.2 maddesi, başlangıç maddesi numunelerinin ürünün serbest bırakılmasından itibaren en az iki yıl saklanmasını ister. Bu numuneler, aylar sonra gelen bir şikâyette ya da denetimde sorunun hammaddeden gelip gelmediğini sonradan ölçmenin tek yoludur. Numune kabında parti numarası ve alındığı tarih bulunmadığında (12.2.4) bu bağ kurulamaz. Parti kaydının hammaddeye kadar nasıl uzandığını parti numarası ile parti kimliği yazısında anlattık.

Sık sorulan sorular

Tedarikçinin CoA'sıyla hammadde kabul etmek mevzuata aykırı mı? Hayır. Kılavuz kabul kriterlerini karşıladığını gösteren belgelerin bulundurulmasını ister ve sertifikayı bu belgeler arasında sayar. Ancak hammadde kalite kontrol onayına kadar karantinada bekler ve kabul kararının dayanağını kalite kontrol birimi ispat etmelidir.

Her hammadde partisi analiz edilmek zorunda mı? Kılavuz her seriden ayrı örnek alınmasını ve kabul kriterlerine uygunluğun prosedüre göre doğrulanmasını ister; hangi parametrenin hangi sıklıkla ölçüleceğini saymaz. Bu, firmanın yazılı prosedüründe ve risk değerlendirmesinde belirlenir.

Analizin akredite laboratuvarda yapılması şart mı? TİTCK'nın analiz kılavuzu analizlerin TS EN ISO/IEC 17025 esaslarına göre yapılmasını ister. Somut bir analiz için hangi belgenin istendiği güncel kılavuz metninden ve sorumlu teknik elemandan teyit edilmelidir.

AB'ye ihracatta kural farklı mı? 1223/2009 sayılı Tüzük iyi imalat uygulamasını (8'inci madde) ve güvenlilik raporundaki saflık ve safsızlık bilgisini (Ek I) aynı biçimde ister. Hedef pazarın güncel eklerindeki yasak ve sınırlar ayrıca kontrol edilmelidir.

Kozvex kabul noktasında ne yapar?

Kozvex'in tedarikçi doğrulama başlığı bu adım içindir: tedarikçiden gelen hammaddenin sipariş edilen madde olduğu, üretime alınmadan önce teyit edilir ve tedarikçinin sunduğu analiz sertifikası ile teslim edilen malzemenin örtüşüp örtüşmediği kayda geçer. Tarama el cihazı ve mobil uygulamayla tesisinizde yapılır; karar gerektiren durumlarda numune anlaşmalı akredite laboratuvara yönlendirilir. Bu kayıt kalite kontrol biriminizin kabul kararının ve güvenlilik değerlendirmesinin yerini tutmaz. Ayrıntılar çözümler ve çalışma sürecimiz sayfalarında.

Kaynaklar

Görüşme talebi

Hangi partileri ve hammaddeleri ölçeceğinizi birlikte belirleyelim.

İlk görüşmede ürün, satış kanalları ve karşılaşılan riskler değerlendirilir; bu değerlendirmeye uygun yöntem önerilir.

Görüşme talep edin